Koffie
Thee
Bekers
Accessoires
Cadeautips
Koffie Kàn Blog
Recepten
Cafeïne en decaf: alles wat je moet weten over jouw kopje koffie
Cafeïne: een slim plantenverhaal
Cafeïne is geen kunstmatige toevoeging. De koffieplant maakt deze stof zelf aan, als bescherming tegen insecten en concurrerende planten. Een soort natuurlijke pesticide, rechtstreeks uit de natuur. Slim, toch?
Bij Koffie Kàn werken we uitsluitend met 100% Arabica-koffiebonen uit de hooglanden van Latijns-Amerika. Arabica bevat van nature minder cafeïne dan Robusta: tussen 1,2% en 1,7%, tegenover tot wel 2,7% bij Robusta. Dat heeft alles te maken met de hoogte waarop Arabica groeit, koeler klimaat, minder insecten, minder cafeïne nodig.
Zachtaardige Arabica-koffiebonen bevatten over het algemeen minder cafeïne.
Hoeveel cafeïne zit er in jouw kopje?
Dat hangt af van drie dingen: de soort boon, de roostering en de bereidingswijze. Een gemiddeld kopje koffie bevat 100 tot 250 mg cafeïne, een behoorlijk verschil. Kies je voor kwalitatieve Arabica zoals bij Koffie Kàn, dan mag je rekenen op zo'n 100 mg per kopje. Vergelijkbaar met een reep pure chocolade, en veel zachter dan industriële blends op basis van Robusta.
Espresso of filterkoffie: wat bevat meer cafeïne?
Het antwoord is genuanceerder dan je denkt. Espresso heeft een kortere extractietijd en gebruikt gemiddeld 7 gram koffie, goed voor 55 à 85 mg cafeïne per kopje. Filterkoffie gebruikt 7 tot 12 gram en heeft een langere extractietijd, met gemiddeld 100 mg cafeïne als resultaat. Gebruik je voor filterkoffie ook maar 7 gram, dan kom je zelfs onder espresso-niveau. De hoeveelheid koffie telt dus minstens even hard als de manier van bereiden.
Wat doet cafeïne met je lichaam en je geest?
Niet iedereen reageert hetzelfde op cafeïne, en dat is grotendeels genetisch bepaald. Ook je lichaamsgewicht speelt een rol: grotere mensen verdragen cafeïne over het algemeen beter. Maar het ritme waarop je drinkt, maakt het grootste verschil.
Cafeïne stimuleert de aanmaak van dopamine, onze "beloningstof". Dat verklaart het gevoel van tevredenheid na een goed kopje, en de focus die sommigen ervaren. Naast je geest stimuleert cafeïne ook de nieren en bij sommige mensen de darmen. En iets om te onthouden: je lichaam heeft 8 tot 24 uur nodig om cafeïne volledig te verwerken. Eén van de redenen om 's avonds beter voor een decaf te kiezen.
Hoeveel kopjes koffie mag je per dag?
De Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) raadt gezonde volwassenen aan om maximaal 400 mg cafeïne per dag te consumeren. Een handige vuistregel: 3 mg per kilogram lichaamsgewicht. Voor iemand van 70 kg is dat 210 mg, zo'n twee à drie kopjes kwalitatieve Arabica per dag.
Ter vergelijking:
- Een kopje decaf (200 ml): 3 tot 7 mg cafeïne
- Een kopje filterkoffie (200 ml): ±90 mg cafeïne
- Een espresso (60 ml): ±80 mg cafeïne
Vergeet ook niet dat thee, energiedranken en chocolade ook cafeïne bevatten. Tel die mee in je dagelijkse cafeïne-inname.
Cafeïnevrije koffie: wat is het precies?
Een misvatting die we graag rechtzetten: decaf is niet helemaal zonder cafeïne. Europese wetgeving laat toe dat decaf maximaal 0,1% cafeïne bevat, zo'n 2 tot 4 mg per kopje. Veel minder dan de 55 tot 85 mg in een gewone espresso, maar toch niet nul.
De bekendste methode is de DCM-methode: koffiebonen worden gestoomd met water, waarna dichloormethaan (DCM) de cafeïne bindt. Na verdamping worden de bonen teruggezet in het aromatische water om hun smaak te herwinnen. Er blijft geen spoor van DCM achter in de koffie, geen reden tot ongerustheid dus.
Modernere methoden voor nog puurder resultaat
Steeds vaker wordt gekozen voor schonere technieken. De CO₂-decafeïnatie, ontwikkeld door het Max Planck Instituut, gebruikt vloeibare koolstofdioxide om cafeïne selectief te verwijderen, zonder chemische oplosmiddelen en volledig recyclebaar. De ethylacetaat (EA)-methode werkt met een natuurlijk voorkomende verbinding uit suikerriet. Beide methoden bewaren het oorspronkelijke smaakprofiel uitstekend.
Koffie met van nature weinig cafeïne
Er bestaan ook koffievariëteiten die van nature weinig cafeïne bevatten. Laurina heeft slechts 0,2 tot 0,3% cafeïne, Aramosa 0,7 tot 0,8%, een fractie van het gehalte in gewone Arabica. Voorlopig nog zeldzaam, maar veelbelovend voor wie bewust wil genieten.
Bij Koffie Kàn bieden we naast onze zachte decaf ook de Santos Mild aan: een Arabica die van nature al weinig cafeïne bevat en een zachte, volle smaak heeft. Ideaal voor wie elke slok bewust zet.
Ken jezelf en geniet met een gerust hart
Nu je weet wat cafeïne doet, hoeveel er in jouw kopje zit en welke alternatieven er zijn, wordt genieten alleen maar makkelijker. Voel je je goed bij je dagelijkse koffieroutine? Dan heb je de juiste balans al gevonden.
Heb je 's avonds liever iets zonders? Kies dan voor onze decaf, of ontdek de Santos Mild voor een van nature zachte koffie-ervaring. Want uiteindelijk draait het om jouw moment, een moment van rust, warmte en echt genieten.
Bronnen:
ZHAW Coffee Excellence Center | New Scientist — Friedlieb Ferdinand Runge, the godfather of caffeine | European Coffee Federation | European Food Safety Authority (EFSA)
Dit vind je misschien ook interessant:
